Zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu C (HCV) jest najpoważniejszym problemem epidemiologicznym. Jest to także
Zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu C (HCV) jest najpoważniejszym problemem epidemiologicznym. Jest to także wielki problem medyczny i społeczny. W Polsce prawdopodobnie około 600-700 tys. ludzi jest zakażonych HCV. Większość zakażonych HCV nie zdaje sobie sprawy z faktu swojego zakażenia. Sprzyja temu bezobjawowy okres trwania przewlekłego zapalenia wątroby typu C. Lekarze pierwszego kontaktu nie mają możliwości wydania bezpłatnego skierowania na badanie w kierunku wykrycia swoistych przeciwciał dla wirusa C-anty HCV. Skierowanie bezpłatne może wydać jedynie lekarz chorób zakaźnych, do którego średni czas oczekiwania wynosi kilka miesięcy.
Po roku 1992, kiedy krwiodawstwo wprowadziło testy na obecność anty HCV wśród honorowych dawców krwi, nie poinformowano nigdy biorców sprzed tego okresu czasu o tym, że powinni się oni przebadać na obecność anty HCV. Należy przyjąć również fakt, że około 80% zakażeń HCV miało miejsce w placówkach ochrony zdrowia, a pacjenci zakażeni są niczym więcej jak ofiarami braku odpowiedniego reżimu sanitarnego, nieodpowiedniej sterylizacji, niewiedzy personelu medycznego, a także transfuzji krwi przed 1993 rokiem.
Terapie przeciwwirusowe to koszt rzędu 18-36 tys. zł, więc zwykłych podatników nie stać na nie. Na leczenie chorób zakaźnych pacjenci czekają niejednokrotnie nawet 6-7 lat. W przypadku HCV nie ma szczepionki, a jedyną profilaktyką czynną może być leczenie chorych i zmniejszenie rezerwuaru wirusa w populacji. Jeżeli chodzi o koszty, to udowodnić można ekonomicznie, że brak leczenia generuje większe wydatki w rezultacie następstw chorobowych dla państwa niż leczenie, jeśli przyjmiemy po stronie kosztów nieleczenia przeciwwirusowego takie elementy, jak: przeszczep wątroby, częste hospitalizacje pacjentów z marskością wątroby i ich leczenie objawowe, szybsze odejście pacjentów z HCV na świadczenia rentowo-emerytalne. Koszty społeczne to przedwczesna śmierć, osierocone dzieci.
W roku 2005 minister zdrowia prof. Zbigniew Religa przyjął HCV jako priorytet swoich działań, powołał ministerialną grupę doradczą, czego wynikiem jest powstanie projektu Narodowego Programu Zwalczania HCV. W związku z powyższym zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jakie są założenia Narodowego Programu Zwalczania HCV?
2. Czy Narodowy Program Zwalczania HCV zostanie wprowadzony w życie, a jeżeli tak, to kiedy?
Podczas gdy na świecie podstawowym standardem leczenia jest pegylowany interferon alfa oraz najnowsze analogi nukleozydowe i nukleotydowe, to w Polsce od 10 lat leczy się starą lamiwudyną - Zeffix firmy Glaxo Smith Kline, przy której średnio po 4 latach pacjenci nabywają lekooporności i lek przestaje działać. Brak jest osobnego programu na pegylowany interferon i każdy pacjent, który tym lekiem z powodu WZW typu B jest leczony, ˝zabiera˝ leki pacjentom oczekującym na leczenie WZW C, bo leki pochodzą z programu leczenia C, znajdującego się w katalogach NFZ.
1. Na leczenie WZW C czeka się średnio 2-3 lata, więc każde uszczuplenie tej puli małych zasobów jest problemem. Czy jest możliwe wprowadzenie osobnego programu leczenia hepatitis B interferonem pegylowanym, za którym to programem poszłyby dodatkowe pieniądze na leczenie chorych?
W Polsce są już zarejestrowane 3 najnowsze leki przeciwwirusowe, których skuteczność jest wyższa niż leku stosowanego obecnie w programie terapeutycznym (lamiwudyna). Są to entekavir, adefovir i telbiwudyna.
1. Dlaczego żaden z tych leków nie znalazł się w programach terapeutycznych?
2. Dlaczego nie wprowadzono adefoviru do leczenia przewlekłych zapaleń wątroby typu B w programie terapeutycznym, pomimo obietnic NFZ, że tak się stanie?
Z poważaniem
Poseł Damian Raczkowski
Białystok, dnia 13 lipca 2007 r.