Od kilku miesięcy zarówno prasa codzienna, jak i specjalistyczna donoszą (w oparciu o wiarygodne
Od kilku miesięcy zarówno prasa codzienna, jak i specjalistyczna donoszą (w oparciu o wiarygodne źródła) o zamierzonej sprzedaży udziałów właścicielskich skarbu państwa w Banku Gospodarki Żywnościowej SA. Wśród potencjalnych nabywców udziałów posiadanych przez skarb państwa wymieniany jest Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju. Kilkakrotnie też opinia publiczna była informowana o warunkach, jakie EBOR stawia właścicielowi BGŻ SA, tj. skarbowi państwa, a które to warunki dotyczą m.in. oddzielenia BGŻ SA od utworzonej w 1994 r. struktury spółdzielczej i utworzenia z tak oddzielonej części banku komercyjnego nadającego się do dalszej odsprzedaży.
Niezależnie od wad, jakie niosła w sobie ustawa z czerwca 1994 r. o restrukturyzacji banków spółdzielczych i Banku Gospodarki Żywnościowej (które to wady łatwo można usunąć), jej podstawowym strategicznym przesłaniem było utworzenie największej polskiej grupy bankowej zdolnej do finansowania prac restrukturyzacyjnych w rolnictwie i polskim przemyśle rolno-spożywczym, do partnerskiej współpracy, a także konkurencji z bankami Unii Europejskiej. Docelowo też, zgodnie z intencjami ustawodawcy i art. 37 ustawy utworzona struktura miała odzyskać w pełni spółdzielczy charakter. Tworzący ustawę rozumieli to tak, że w miarę upływu lat i poprawy kondycji tworzonych banków regionalnych udziały skarbu państwa miały być odsprzedawane bankom regionalnym.
Rozwiązania przyjęte przez polski parlament oparte są na doświadczeniach takich spółdzielczych organizacji bankowych, jak Credit Agricole, Raiffeisen czy holenderski Baabobank. Miały na celu ochronę rdzennie polskiej, obywatelskiej, tkanki banków spółdzielczych, a także budżetowe wsparcie dla niej w celu poprawy kondycji i zdolności konkurowania w ramach przyszłego członkostwa w Unii Europejskiej. W przypadku dalszej odsprzedaży tych udziałów przez EBOR skarb państwa będzie zupełnie pozbawiony wpływu na wybór inwestora strategicznego w jednym z najważniejszych segmentów polskiego systemu bankowego.
Jak się mają cele strategiczne obowiązującej, zgodnie z polską racją stanu, ustawy do zamierzeń odsprzedaży - co jest podnoszone w notatkach prasowych - udziałów skarbu państwa EBOR-owi w celach wyłącznie spekulacyjnych?
Dlaczego skarb państwa jako właściciel nie zakończy restrukturyzacji i konsolidacji tej grupy bankowej, zmierzając docelowo do rozwiązań zgodnych z intencją ustawodawcy wyrażonej w art. 37 ustawy (wiedząc, że zakończenie tego procesu w przypadku sprzedaży udziałów skarbu państwa poza grupę banków regionalnych znakomicie podniesie możliwą do uzyskania cenę za ww. udziały)?
Czy w pracach nad reformowaniem tej grupy bankowej uwzględnia się możliwość zbycia części przynajmniej udziałów skarbu państwa na rzecz polskich rolników i pracowników tego banku, co szczególnie wobec celu, jaki stawia sobie EBOR (tj. dalszej odsprzedaży tych udziałów), ma głęboki sens merytoryczny i społeczny?
Poseł Stanisław Pawlak
Warszawa, dnia 23 lutego 1998 r.